W 2025 roku na polu doświadczalnym Świętokrzyskiego Ośrodka Doradztwa Rolniczego w Modliszewicach przeprowadzono cztery doświadczenia PDO z roślinami bobowatymi grubonasiennymi:
łubin wąskolistny - 9 odmian,
łubin żółty - 6 odmian,
łubin biały - 4 odmiany,
bobik - 7 odmian.
Gleba: kompleks zbożowo-pastewny mocny, pH 5,2; zawartość fosforu i magnezu - średnia, potasu - wysoka.
Przedplon: pszenżyto ozime.
Nawożenie:
N - 20 kg/ha
P - 60 kg/ha
K - 60 kg/ha
Termin siewu: 3 kwietnia 2025 r.
Zwalczanie chwastów:
Wing-P 462,5 EC - 4 l/ha + Boxer 800 EC
Zwalczanie owadów:
Inazuma 130 WG - 0,3 kg/ha
Decis Mega 50 EW - 0,3 l/ha
Trebon 30 EC - 0,3 l/ha
Zwalczanie chorób:
Ascra X Pro 260 EC - 1,5 l/ha
Kier 450 EC - 0,8 l/ha
Łubin wąskolistny
Najwyżej plonujące odmiany:
Orion - 29,1 dt/ha
Tales - 27,5 dt/ha
Nefryt - 27,5 dt/ha
Łubin żółty
Najwyżej plonujące odmiany:
Puma - 22,4 dt/ha
Salut - 21,5 dt/ha
Dakar - 21,1 dt/ha
Łubin biały
Najwyżej plonujące odmiany:
SM Belter - 38,9 dt/ha
SM Bolid - 35,3 dt/ha
Kulig - 33,1 dt/ha
Bobik
Najwyżej plonujące odmiany:
Carton - 24,8 dt/ha
Mystic - 23,8 dt/ha
Genius - 23,8 dt/ha
Niższe plonowanie bobiku wynikało ze słabego zawiązywania strąków i nasion spowodowanego okresową suszą. Dodatkowo zwalczanie strąkowca bobowatego nie było w pełni skuteczne, co przełożyło się na spadek plonu.
Rośliny bobowate dostarczają wartościowego białka paszowego z własnego gospodarstwa, ograniczając konieczność zakupu białka z zewnątrz.
Bobowate korzystnie wpływają na żyzność gleby, wzbogacając ją w materię organiczną i składniki pokarmowe oraz poprawiając warunki dla roślin następczych.
Powinny stanowić ważny element płodozmianu, ponieważ przerywają monokultury zbożowe, zmniejszają presję chorób i szkodników, a tym samym wspierają rolnictwo zrównoważone.
Zmiany klimatyczne, takie jak susza lub nadmierne opady, mają istotny wpływ na plonowanie roślin bobowatych grubonasiennych i powinny być uwzględniane w praktyce rolniczej oraz planowaniu płodozmianu.
Krzysztof Domagała